Kust & Zee

47 Zo wordt bij heien op zee en seismisch onderzoek in de vergunning voorgeschreven om de schadelijke effecten van geluid te beperken. Dit gebeurt onder andere met allerlei innovatieve geluiddempende technieken. De Marine heeft speciale regels voor explosievenopruiming en sonargebruik om schade te voorkomen. Voor nieuwe activiteiten is iedereen verplicht een milieueffectrapportage op te stellen waarin staat hoe onderwatergeluid wordt beperkt. Samenwerking De overheid, de onderzoekswereld en het bedrijfsleven werken steeds intensiever samen om het onnatuurlijke onderwatergeluid terug te dringen. Zeker de stimulerende aandacht en inzet hiervoor vanuit natuur- organisaties, als Vereniging Kust & Zee, Stichting de Noordzee, IFAW en WNF, levert een positieve bijdrage. Ook internationaal neemt Nederland regelmatig het voortouw om de samenwerking tussen de landen binnen de Europese Unie en OSPAR op het gebied van onderwatergeluid te stimuleren en maatregelen te ontwikkelen. Zo staat onderwatergeluid van de scheepvaart tegenwoordig ook op de agenda van de IMO (International Maritime Organisation). De scheepvaart zelf doet nu bijvoorbeeld onderzoek om stillere schepen te kunnen maken. Onderzoek Binnen het onderzoekprogramma voor Wind op Zee wordt veel aandacht besteed aan onderwatergeluid. Er zijn methoden ontwikkeld om het geluid en de geluidvoort- planting van heien te voorspellen. Daarnaast is er onderzoek om te kijken hoe bruinvissen, kabeljauw en zelfs vislarven reageren op geluid. Defensie doet samen met andere landen onderzoek op zee naar effecten van sonar. Ook heeft Nederland het initiatief genomen om een monitoringsnetwerk op de hele Noordzee op te zetten. Dit netwerk heet Jomopans (Joint Monitoring Programme of Ambient Noise in the North Sea), waarin onderzoeksinstituten uit alle landen rond de Noordzee samenwerken om een totaalbeeld van het onderwatergeluid te krijgen. Hoe staan we ervoor? Er is de afgelopen tien jaar veel bereikt op het gebied van onderwatergeluid, maar we zijn er nog niet. Onze kennis schiet op veel onderdelen nog tekort, met name over de effecten van geluid op diverse zeedieren. Ook zijn sommige activiteiten, zoals recreatieve scheepvaart, nu nog niet in beeld. Onderzoekers moeten nagaan hoe groot de bijdrage van deze sector aan het onderwatergeluid is. Een meer algemene uitdaging voor zowel de overheid als alle sectoren actief op de Noordzee is het in balans brengen van de toenemende menselijke activiteiten op zee met het behoud van de Noordzeenatuur. Gevoelig voor geluid De bruinvis is een van de meest gevoelige soorten zeedieren voor geluid en komt vrij algemeen in de Noordzee voor. Hij kan geluid waarnemen van ongeveer 100 Hz tot 150.000 Hz. Om deze reden wordt bij veel onderzoek gekeken naar de bruinvis. In het nieuwe bruinvisbeschermingsplan (zie artikel op pagina 40) is er ook veel aandacht voor de effecten van onderwatergeluid. Wist jij dat ... kan het wat zachter? Ongewenst onderwatergeluid gemaakt door de mens: Zeer hoge geluids- niveaus door opruimen oude bommen Bellenscherm dempt geluid bij heien Windenergie, scheepvaart, olie- en gaswinning Fotografie: Van Oord - Offshore Installation Vessel Aeolus (bellenscherm), wiki.commons (explosie)

RkJQdWJsaXNoZXIy ODY1MjQ=