Wie op het strand van Ameland staat kan op sommige plekken het zand eindeloos vooruit zien strekken. Toch is de kust allesbehalve statisch. Zonder ingrijpen zou deze langzaam veranderen en op sommige plekken zelfs verdwijnen. Adviseur Waterveiligheid Eline Sieben van Rijkswaterstaat Noord-Nederland houdt zich met kustonderhoud bezig. “We kijken elk jaar hoe de kust erbij ligt en vergelijken die met eerdere metingen”, vertelt ze. “Op basis daarvan bepalen we wat nodig is om de kustlijn op peil te houden.” Werken met natuurlijke processen Zandsuppletie klinkt technisch, maar het principe is eenvoudig. Zand wordt op het strand gespoten of op de zeebodem voor de kust gestort. Daarna neemt de natuur het werk grotendeels over. “We geven het systeem als het ware een extra impuls van zand”, legt Eline uit. “Wind, golven en stroming verspreiden dat vervolgens vanzelf richting strand en duinen. Zo werken we met de natuurlijke processen die al aanwezig zijn.” In 2025 gebeurde dat op grote schaal op Ameland. Bij Ameland-West werd ongeveer twee miljoen kubieke meter zand op het strand aangebracht. Daarnaast werd bij Ameland-Oost nog eens drie miljoen kubieke meter zand op de zeebodem gestort. Een kust die altijd in beweging is De Waddenkust is een van de meest dynamische landschappen van Nederland. Geulen verschuiven, zandbanken ontstaan en verdwijnen, en het strand verandert mee. Daarom wordt de kust voortdurend gemonitord. “We volgen niet alleen hoe het strand zich ontwikkelt, maar ook hoe snel veranderingen plaatsvinden”, vertelt Eline. “Zo kunnen we op tijd bepalen wanneer we weer moeten ingrijpen.” Niet overal is die behoefte even groot. Op sommige plekken brengt de natuur zelf voldoende zand aan, terwijl het op andere plekken juist wordt weggevoerd. “Bij de westkop van Ameland ligt een geul dicht langs de kust die zand weg transporteert”, zegt Eline. “Daar zien we dat erosie blijft optreden en moeten we dus vaker terugkomen om de kust te versterken.” Oog voor natuur Ameland ligt midden in een bijzonder natuurgebied. Grote delen van het eiland maken deel uit van Natura 2000. Dat betekent dat er bij werkzaamheden zorgvuldig rekening moet worden gehouden met de omgeving. “We kijken heel bewust hoe we suppleren op een manier waarbij de natuur zo min mogelijk hinder ondervindt”, vertelt Eline. “Soms kiezen we er zelfs voor om een stuk kust juist wat meer ruimte te geven, omdat die dynamiek belangrijk is voor het ecosysteem.” Ook tijdens het werk blijft de natuur in beeld. Als er broedende vogels worden gesignaleerd, wordt er voldoende afstand gehouden of tijdelijk gestopt met werken. Daarnaast wordt het zand zorgvuldig gekozen. Het komt van de bodem van de Noordzee, op ruime afstand van de kust, en lijkt zoveel mogelijk op het natuurlijke strandzand. Kijken naar de toekomst Zandsuppletie is inmiddels een vaste pijler van het Nederlandse kustbeheer. “Het huidige kustbeheer werkt goed”, zegt Eline. “Met extra zand versterken we niet alleen de kust op korte termijn, maar zorgen we er ook voor dat het bredere kustsysteem kan meegroeien met de zeespiegel.” KUSTBEHEER Grenzen beschermen met zand 20 I Wagenborg Details Lente 2026 Wagenborg Details Lente 2026 I 21
RkJQdWJsaXNoZXIy ODY1MjQ=