14 Adiona E-Magazine Opinie Als gedrag een noodsignaal is De aandacht voor thuiszitters groeit, maar de eerste signalen van schooluitval ontstaan vaak veel eerder. Wat gebeurt er wanneer kinderen zich langdurig niet gezien, gehoord of begrepen voelen? En welke rol kunnen kinder- en jongerencoaches spelen in het voorkomen van uitval? In dit artikel laten coaches Nienke Rijkers Leur, Anneli Hansson en Ilse Steenbergen zien waarom vroegtijdige ondersteuning het verschil kan maken. Signalen vooraf Schooluitval begint zelden op het moment dat een kind daadwerkelijk thuis komt te zitten. Vaak gaan er maanden of zelfs jaren van signalen aan vooraf. Kinderen en jongeren met kenmerken van hoogbegaafdheid, hoogsensitiviteit of andere vormen van neurodiversiteit vallen meestal niet uit omdat zij niet willen leren. Veel vaker is er sprake van een langdurige mismatch tussen wat zij nodig hebben en wat hun omgeving kan bieden. Signalen van overprikkeling, verveling, perfectionisme, sociaal isolement of een gebrek aan passende uitdaging worden regelmatig gezien als gedragsproblemen, terwijl er vaak iets anders onder ligt. Juist daar kan vroegtijdige ondersteuning een belangrijke rol spelen. Schooluitval begint vaak klein Een leerling die steeds vaker buikpijn heeft. Een kind dat zich terugtrekt in de klas. Een jongere die voortdurend moe is, niet meer wil deelnemen aan activiteiten of steeds vaker thuis wil blijven. Soms uit de spanning zich in boosheid, weerstand of concentratieproblemen. Soms juist in stil gedrag en onzichtbaarheid. Wat minder zichtbaar is, is de onderliggende hulpvraag. En juist daar begint vaak het verhaal van dreigende schooluitval. Binnen onze praktijken zien we regelmatig dat kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid, hoogsensitiviteit of andere vormen van neurodiversiteit langdurig overbelast raken Thuiszitten begint niet met schoolverzuim "Thuiszitten begint niet met schoolverzuim, maar met een kind dat zich langdurig niet gezien, gehoord of begrepen voelt." door een blijvende discrepantie tussen hun behoeften en wat de omgeving vraagt. Wanneer er onvoldoende aansluiting, begrip of passende ondersteuning wordt ervaren, kan dit uiteindelijk leiden tot schoolverzuim of zelfs volledige uitval. Dat vraagt om een andere blik. Niet wachten totdat een kind thuiszit, maar gedrag herkennen als signaal en preventief ondersteuning inzetten. We zien niet altijd de oorzaak In de praktijk worden signalen vaak gekoppeld aan gedrag of mogelijke diagnoses. Zo werd een meisje van negen jaar door school gezien als lastig en brutaal, met vermoedens richting ADHD of ODD. Wat er in haar binnenwereld speelde, bleef echter onderbelicht: ze verveelde zich, voelde zich niet gezien en raakte gaandeweg haar plezier in school kwijt. Langzaam werden de eerste signalen van schoolweigering zichtbaar. Een jongen van elf voelde zich jarenlang dom en onvoldoende gezien. Hij werd begeleid binnen ondersteuningsgroepen, terwijl zijn behoefte juist lag bij uitdaging en erkenning. Zijn zelfvertrouwen daalde zo sterk dat depressieve gedachten ontstonden.
RkJQdWJsaXNoZXIy ODY1MjQ=