Eerder Erbij: samen het traject beginnen Een bijzonder project waar SWOVE bij betrokken is, is het promotieonderzoek Eerder Erbij van Sanne Balvert (Vrije Universiteit Amsterdam). Anderhalf jaar geleden ontving SWOVE de vraag om bij dit project aan te sluiten. Directeur Rob Slegers stond daar direct voor open. Het idee is eenvoudig maar krachtig: SWOVE nodigt iemand die de diagnose Geheugenproblematiek krijgt uit om samen met zijn of haar partner of andere mantelzorger de cursus 'Eerder Erbij' te volgen. Het gaat dus zowel om de mantelzorger als de partner met diagnose dementie. De cursus bestaat uit zes bijeenkomsten en is voor maximaal vijf echtparen/koppels tegelijk. Levend verlies “We praten over welke vormen van geheugenproblematiek er zoal zijn, hoe de ziekte zich ontwikkelt en wat dat betekent voor de toekomst. Thema’s als zorgtrajectbegeleider*, levenstestament, financiën, respijtzorg**, rijbewijs, dagbesteding, rollen en relaties komen aan bod. Maar bovenal is er ruimte voor emoties. Het is levend verlies”, zegt Jiska. “Dat besef komt tijdens de bijeenkomsten in alle hevigheid binnen. Soms splitsen we de groep, zodat mantelzorgers en zorgvragers apart met elkaar kunnen spreken.” De herkenning onderling blijkt van onschatbare waarde. Zo barstte een deelneemster in tranen uit toen ze merkte dat ze niet de enige was met geheugenproblemen. Door mee te doen aan de cursus ontmoette ze een aantal lotgenoten waarmee ze haar gevoelens en ervaring kon delen. “De schaamte, de onmacht, de afstand die ontstaat tussen partners… dat kun je moeilijk uitleggen als je er niet zelf in zit,” zegt Jiska. “Maar in zo’n groep zie je het gebeuren: je bent niet alleen.” Eerste vangnet De cursus 'Eerder erbij' biedt concrete handvatten, maar misschien nog belangrijker: een eerste vangnet voor de partners. Waar vaak na een diagnose vooral stilte volgt en mensen op zichzelf worden teruggeworpen, ontstaat er in de cursus verbinding. Binnen het onderzoek van Sanne Balvert volgt de universiteit de partners gedurende een jaar. In die periode nemen studenten van de universiteit bij de deelnemers vier interviews af. Het eerste interview is voor de start van de cursus. Daarna zijn er interviews na drie, zes en twaalf maanden. Daarnaast interviewen zij vier keer per jaar een controlegroep. In maart 2026 promoveert de onderzoeker aan de VU. Na de verdediging van haar proefschrift is er een symposium. SWOVE geeft tijdens het symposium een presentatie over het project Buurzaam. Jiska zegt: “Ik zie absoluut de meerwaarde van deze cursus. In de regel wordt de diagnose dementie gesteld en worden de mensen naar huis gestuurd. Door het bij elkaar brengen van de mantelzorger en de zorgvrager creëren we een eerste vangnet. Een vangnet waar gevoelens en emoties herkend en erkend worden. We geven tips en er is goede informatie. Ja, de cursus in zo’n vroeg stadium heeft zeker zijn meerwaarde.” Nieuwe cursus In het voorjaar staat er een nieuwe cursus gepland, mogelijk in samenwerking met zorgtrajectbegeleiders. Door hen erbij te betrekken ontstaat er een verbreding van het netwerk. Want zij helpen bij het vinden van passende voorzieningen en ondersteuning zoals dagbesteding of respijtzorg, afgestemd op de fase waarin iemand zich bevindt. 31
RkJQdWJsaXNoZXIy ODY1MjQ=