Van Gogh Nationaal Park

113 114 Met het Groen Ontwikkelfonds Brabant worden ondernemers, organisaties en particulieren uitgedaagd ommet vernieuwende ideeën aan de slag te gaan voor de ontwikkeling van nieuwe natuur in Brabant. Het ondernemend Natuurnetwerk Brabant was in eerste instantie bedoeld om de combinatie tussen landbouw en natuur te versterken. Inmiddels zijn ook andere modellen ontwikkeld, waarbij natuurrealisatie is verbonden aan bijvoorbeeld landgoedontwikkeling, wonen, recreëren, opwekking van energie en klimaatadaptatie. Het interessante van deze combinaties is dat ze op verschillende manieren worden gefinancierd en dat ze extra kansen bieden voor uiteenlopende natuurtypes. Een sprekend voorbeeld is het project Voederbomen van Sjaak en Suzanne Sprangers. Hun biologische melkveebedrijf in Kaatsheuvel heeft voederbomen geplant aan de randen van hun graslandpercelen. De hazelaars, wilgen, veldesdoorns, winterlinden en haagbeuken zijn voedsel voor Sprangers’ koeien. De Dommelbimd is een authentiek Dommeldalgebied van 6,5 hectare nabij het centrum van Boxtel en het park van kasteel Stapelen. Steeds vaker nemen burgers het initiatief tot het beheer en inrichting van een (natuur)gebied. Een groep Boxtelse burgers ging nog een stap verder door de Dommelbimd aan te kopen. In 2015 hebben 350 certificaathouders en donateurs via crowdfunding een fors bedrag bijeengebracht, dat, aangevuld met fondsen en subsidies, voldoende was voor de aankoop van het gebied. Het burgerinitiatief Dommelbimd kreeg landelijk bekendheid en werd door de toenmalige staatssecretaris van Economische Zaken, Sharon Dijksma, bestempeld als een voorbeeld van haar motto: “Natuur door, van en voor burgers”. Het gebied wordt beheerd door vrijwilligers. infrastructuur en/of bedrijventerreinen. Zo ontstaat het risico dat steden en dorpen ongewild aan elkaar groeien, de laatste onbebouwde groene corridors tussen verstedelijkte gebieden dichtslibben en de recreatieve aantrekkelijkheid verloren gaat. We gebruiken de volgende principes om zorgvuldig met het landschap van de toekomst om te gaan: a. Zuinig en multifunctioneel ruimtegebruik binnen het bestaande stedelijke gebied en op bestaande locaties met hoog-intensieve functies. Daarbij gaat inbreiding voor uitbreiding. Indien uitbreiding noodzakelijk is, zal vanuit het kwaliteitsbeeld dat passend is bij het Van Gogh Nationaal Park worden ontworpen. b. Versterken van grondgebonden functies binnen de onbebouwde zones, zodat deze niet verstedelijken. Het open houden van landschappelijke zones betekent niet dat er geen ontwikkelingen mogelijk zijn – integendeel. De open gebieden kunnen benut worden voor bijvoorbeeld klimaatadaptatie, extensieve recreatie of grondgebonden landbouw. Een voorbeeld hiervan is de Baardwijkse Overlaat tussen Waalwijk en Drunen. c. Op enkele plaatsen zijn in het verleden functies ontwikkeld die nu als storend worden ervaren. Bij de meest knellende situaties wordt overwogen hoe deze locaties beter kunnen worden ingepast of verplaatst. De omvorming van de oude steenfabriek bij Udenhout tot verbindende natuurschakel tussen natuurgebieden De Brand en De Leemkuilen is een inspirerend voorbeeld. Verkend wordt of hiervoor een fonds kan worden opgezet. In het van Gogh Nationaal Park gaan we op zoek naar nieuwe economische dragers voor natuur en landschap. Een goed voorbeeld daarvan is het initiatief Peppelhout, dat het gebruik van populierenhout uit de regio als duurzaam bouwmateriaal stimuleert. Zo krijgt het historische populierenlandschap van de Meierij een nieuwe economische betekenis en kan de CO2-uitstoot in de bouw fors naar beneden worden gebracht. Door het gebruik van hout als bouwmateriaal wordt CO2 langdurig vastgelegd. Het initiatief won de ontwerpwedstrijd Brood en Spelen, die was uitgeschreven door het College van Rijksadviseurs. ‘Productieve natuur’ – dat dergelijke nieuwe verdienmodellen onderzoekt - is een van de tien landschapslaboratoria tijdens de Landschapstriënnale van 2020. Tijdens de Dutch Design Week 2019 in Eindhoven, werd dit paviljoen van kruislaagsnaaldhout en populierenstammen gebouwd naar een ontwerp van Studio Marco Vermeulen. Het paviljoen wordt tijdens de Floriade in 2022 opnieuw gebruikt. Daarna kunnen de kruislaagshouten platen gebruikt worden voor vloeren en wanden in nieuwe gebouwen.

RkJQdWJsaXNoZXIy ODY1MjQ=