98 Ballet Interview Choreograaf Alexander Ekman over Play In 2017 vroeg Aurélie Dupont, directeur van Ballet de l’Opéra national de Paris, of de Zweedse choreograaf Alexander Ekman een ballet wilde maken voor haar gezelschap. Ekman: “Ik nam aan dat ze een kort stuk bedoelde, maar nee: avondvúllend. In Paríj́s. Dat was echt iets enorms voor me. Ik was nog jong en ik wilde dat het heel goed zou worden. Elke creatie is een risico: je weet nooit hoe het eindresultaat zal zijn. Dat is tegelijkertijd de marteling van én het opwindende aan choreograferen. Op de avond van de première was ik doodsbang. Ik dacht: mijn god, wat heb ik gedaan?” Creatieve vrijheid Ekman kreeg in Parijs alle ruimte. “Dat is iets wat ik heel mooi vind aan de Franse omgang met kunst en cultuur: zelfs als je duizenden ballenbak-ballen wilt bestellen en die in een klassiek operagebouw naar beneden wilt gooien, wordt er gezegd: ‘Oui, bien sûr’. Als het maar artistieke doeleinden dient. De eerste keer dat we die ballen gebruikten, zal ik nooit vergeten. We waren al zo lang met het idee bezig, maar hadden geen idee hoe het eruit zou zien. Toen was het moment eindelijk daar: de ballen stuiterden het toneel op en meteen begonnen de theatertechnici er tussendoor te springen, door het dolle heen. Op dat moment besefte ik: ja, dit werkt.” Het gaf Ekman precies het gevoel waarnaar hij op zoek was. “Voor mij is spelen een van de leukste dingen in het leven. Als je écht speelt, ga je helemaal op in het moment. Daarin zit een soort geluk, ik denk dat dat de reden is waarom we leven. We zouden onszelf als volwassenen meer moeten toestaan om te spelen, of om in elk geval een ruimte of mindset te creëren waarin dat kan. Hopelijk vinden we daarin dan dat stukje vrijheid terug, dat we onszelf afnemen wanneer we ons verantwoordelijkheidsgevoel de overhand laten nemen – dat is ook waar de tweede akte over gaat.” Bijzonder moment Nadat de Franse recensenten hadden besloten dat ze Ekmans gewaagde ballet wel waardeerden, kon hij opgelucht ademhalen. “Dat was een bijzonder besef. Het hele proces en ballet blijven daarom heel speciaal voor me, en ik kijk er dan ook erg naar uit om Play straks bij jullie te laten zien. Amsterdam is een van mijn favoriete steden, en door mijn tijd bij Nederlands Dans Theater voelt Nederland ook een beetje als thuis. Bovendien wordt dit de eerste keer dat een ander gezelschap het stuk zal uitvoeren, dus dat is best spannend.” Want een ander gezelschap betekent eigenlijk een nét ander ballet. “De basis blijft hetzelfde, maar als je een werk opnieuw instudeert met een ander gezelschap verandert er altijd iets. De sfeer, de energie, de manier van benaderen: dat komt allemaal voort uit de cultuur en standplaats van het gezelschap.” Voor Ekman gaat het er uiteindelijk om wat spel in ons losmaakt, onafhankelijk van plaats, cultuur of gezelschap. “In het theater kunnen we dat samen ervaren. Als het lukt om een hele zaal in dat ene gedeelde moment te brengen, dan ontstaat de echte magie.” “ Iets creëren is altijd een risico: je weet nooit wat het eindresultaat is” In zijn ballet Play onderzoekt Alexander Ekman hoe spelen ons kan losmaken van de regels die we onszelf opleggen. Waarom hebben we als volwassenen zoveel moeite om ruimte te maken voor spel en verbeelding? Tekst: Lune Visser Spelen als levensbehoefte
RkJQdWJsaXNoZXIy ODY1MjQ=